Οικιακό πρότζεκτ ενυδρειοπονίας στο μπαλκόνι

Η ενυδρειοπονία (aquaponics), είναι μια από τις εφαρμογές της αεικαλλιέργειας (permaculture) με πολλές από τις εκδοχές της να είναι οικιακής κλίμακας (backyard projects).

Στο πλαίσιο του ενδιαφέροντος που διατηρώ για τα υδρόβια οικοσυστήματα, και της ενασχόλησής μου με το χόμπυ της ενυδρειοφιλίας, εκτός από τα βιοτοπικά ενυδρεία που συντηρώ εντός σπιτιού, τα τελευταία πέντε χρόνια διατηρούσα στο μπαλκόνι, μια γλαστρολίμνη με φυτά και κουνουπόψαρα (gambusia affinis).

Μετά από 5 χρόνια λειτουργίας, η γλαστρολίμνη παρουσίασε διαρροή από τις τρύπες αποστράγγισης και αναγκάστηκα να την αδειάσω από φυτά και ζωντανά. Στη συνέχεια, αφού οι τρύπες αποστράγγισης σφραγίστηκαν με ενυδρειακή σιλικόνη, σχεδιάστηκε και υλοποιήθηκε ένα project που συνδυάζει τη γλαστρολίμνη με τη μικρής κλίμακας ενυδρειοπονία που θα σας παρουσιάσω παρακάτω.

Διευκρινήσεις για την λειτουργία του αποστακτήρα Peri_2

Φίλοι και Φίλες του Βοτανόκηπου που έχουν φτιάξει τον Peri_2 επικοινωνούν μαζί μας εκφράζοντας διάφορες απορίες για την λειτουργία του. Συγκεντρώσαμε τα ερωτήματα και σας παραθέτουμε μερικές διευκρινήσεις παρακάτω:

• Καθάρισμα του αποστακτήρα. Κάνοντας συνεχόμενες αποστάξεις και με διαφορετικά βότανα ο σωλήνας μαζεύει διάφορα «κολλημένα» έλαια και βρωμιές στο εσωτερικό του. Η κατάσταση αυτή γίνεται χειρότερη, όταν καμιά φορά ξεχαστείτε, τελειώσει το νερό και έχει κολλήσει το βότανο. Υπάρχει ττρόπος καθαρισμού; Βεβαίως καθαρίζεται και γίνεται σαν καινούργιος. Θα κάνετε μια σκέτη απόσταξη χωρίς βότανα. Θα προσθέσετε στο νερό, μηλόξυδο ή λευκό ξύδι, σόδα φαγητού ή πλύσεως και λεμόνι. Ενδεικτική δοσολογία: 1,5 λίτρο νερό, 0,5 λίτρο μηλόξυδο ή λευκό, 200 γρ σόδα φαγητού ή 100γρ πλύσεως και ένα ή δυο λεμόνια στυμμένα. Αν το «δουλέψετε» 1-1,30 ώρα καθαρίζει το εσωτερικό του σωλήνα και λάμπει σαν καινούργιος. Την επόμενη φορά που θα αποστάξετε με βότανο θα πετάξετε τα πρώτα 100-200γρ ανθόνερου για να φύγουν πιθανά υπολείμματα από τον προηγούμενο καθαρισμό. Γενικά είναι φρόνιμο μετά από κάθε απόσταξη να κάνετε ένα καθαρισμό, ώστε να μην μαζεύονται βρωμιές αλλά και να μην μπερδεύονται οι οσμές από τα βότανα.
• Θερμοκρασία απόσταξης. Για να πετύχετε την καλύτερη ποιότητα ανθόνερου, στα περισσότερα βότανα το νερό δεν πρέπει να βράζει σε υψηλή θερμοκρασία. Μόλις αρχίσει να στάζει ο Peri_2 κατεβάζετε την θερμοκρασία, ώστε να σιγοβράζει. Και επειδή δεν υπάρχει θερμόμετρο μια ενδεικτική προσέγγιση (εφόσον χρησιμοποιείτε ηλεκτρική κουζίνα) είναι για το μάτι της κουζίνας να δείχνει στο 4, σε κουμπί που έχει κλίμακα από 0-6.
• Ποσότητα νερού. Η χύτρα του Peri_2 (όπως αναφέραμε στα προηγούμενα ποστ) είναι η παλιά 7λιτρη SEB. Βάζουμε μέσα 1,5 λίτρο νερό και όσο περισσότερη δρόγη του βοτάνου μπορούμε μέσα στη σίτα, ώστε να μην ακουμπάει στο νερό. Υπολογίστε ότι πετάτε τα πρώτα 150μλ περίπου (όπως προαναφέραμε στον καθαρισμό) και αφήνετε άλλα 300μλ νερό, ώστε να μην κολλήσει. Άρα σταματάτε την απόσταξη όταν θα πάρετε 1 λίτρο ανθόνερου.
• Στο μπιτόνι που είναι η σπείρα μπορείτε στο κάτω μέρος να προσαρμόσετε εξωτερικά μια βρύση. Έτσι θα μπορεί να αδειάζει εύκολα το νερό που ψύχει την σπείρα. 
  
  
  

Μίνι ατομικό θερμοκήπιο

Μια απλή ιδέα για να φτιάξετε μοσχεύματα από βότανα και να έχετε 100% επιτυχία. Αρχικά κόβετε βλαστούς(μοσχεύματα) από νεαρά φυτά. Καθαρίζετε το μόσχευμα μέχρι την μέση περίπου από τα φύλλα του κόβοντάς τα και καλό να είναι να τα τοποθετήσετε σε νερό για 2 μέρες. Για το υπόστρωμα (χώμα) που θα τα φυτέψετε επιλέξτε ξανθιά τύρφη με λίγο κομπόστ και περλίτι που γενικά κάνει σχεδόν για όλα τα αρωματικά. Αντί για περλίτι, μπορείτε να χρησιμοποιήσετε βερμικουλίτη που τον τοποθετείτε σε λεπτό στρώμα στην επιφάνεια του υποστρώματος.  Αντί για κεσεδάκια – γλαστράκια χρησιμοποιείστε πλαστικά μπουκάλια του νερού, μισού ή ενάμιση λίτρου. Κόψτε το μπουκάλι του ενάμιση λίτρου στο 1/5 από την βάση του. Στο μικρό κομμάτι κάντε μερικές τρύπες (3-4) στη βάση του με μαχαίρι και ρίξτε το υπόστρωμα που έχετε φτιάξει. Στο μεγάλο κομμάτι και εκεί που το κόψατε, κάντε 2 κοψίματα με το μαχαίρι αντιδιαμετρικά. Φυτεύεται τα μοσχεύματα. Προαιρετικά και για σίγουρη επιτυχία καλό είναι πρώτα να εμβαπτίσετε τα μοσχεύματα σε ορμόνη ριζοβολίας (είναι βιολογικά αποδεκτή και δεν αφήνει επικίνδυνα κατάλοιπα). Ανοίγοντας τα κοψίματα (λειτουργούν ως «αυτιά») που κάνατε στο μεγάλο κομμάτι το κουμπώνετε με το μικρό. Με ένα ψεκαστήρι το ποτίζετε από το στόμιο και μετά το κλείνετε βάζοντας το καπάκι. Έχετε φτιάξει ένα μίνι ατομικό θερμοκήπιο. Ένα άδειο πλαστικό μπουκάλι νερού  με ένα φυτό μέσα.

Χύτρα Αποστακτήρας Peri_2 εν δράσει

Δοκιμάσαμε την χύτρα αποστακτήρα Peri_2 και δουλεύει μια χαρά! Αποφασίσαμε να κάνουμε υδροατμοαπόσταξη. Δηλαδή νερό που βράζει και παράγει ατμό, ο οποίος περνάει μέσα από το βότανο παρασύροντας τις ουσίες του. Επομένως το βότανο δεν πρέπει να ακουμπάει στο νερό και ανάμεσά τους υπάρχει ένας μικρός χώρος κενός. Πρώτα τοποθετήσαμε μέσα στην χύτρα μια σχάρα για να βάλουμε το βότανο. Η σχάρα δεν εφάπτεται με τον πάτο της χύτρας, αλλά πατάει με ποδαράκια και αφήνει περίπου το 1/3 της χύτρας άδειο. Σε αυτό τον χώρο ρίξαμε 1300γρ νερό που βράζει. Μέσα στη σχάρα βάλαμε φρέσκο δεντρολίβανο που είναι ανθισμένο αυτή την εποχή (άνθη, φρέσκους βλαστούς, φύλλα). Κλείσαμε το καπάκι, ρυθμίσαμε το μάτι της κουζίνας στο μισό και μετά από 1-2 λεπτά ανοίξαμε το βανάκι, ώστε να βγαίνει ο ατμός. Ο ατμός του νερού μαζί με όλες τις ουσίες του  δεντρολίβανου, μέσω του χαλκοσωλήνα, καταλήγει στο δοχείο(κατάλληλα διαμορφωμένο μπετόνι) με την σπείρα.  Μέσα στο δοχείο είχαμε κρύο νερό, που το ανανεώναμε συχνά-πυκνά. Είχαμε αγωνία αν θα δουλέψει και όντως μετά από 10 λεπτά περίπου άρχισε να στάζει στο ποτηράκι που χαμε στην έξοδο. Έγινε χαμός στην αποθήκη, πανηγυρίζαμε όλοι, ακόμη και τα μικρά μας. Η όλη διαδικασία κράτησε μιάμιση ώρα και η ψηλοτάβανη αποθήκη μας μοσχοβολούσε δεντρολίβανο για αρκετές ώρες ακόμη. Το αποσταγμένο μείγμα που παραλάβαμε ήταν 1100 γρ περίπου. Η μικρή απώλεια οφείλεται μάλλον στην συγκράτηση του ατμού από το βότανο. (θα επιβεβαιωθεί την άλλη φορά ζυγίζοντας και το ατμοποιημένο δεντρολίβανο). Το μείγμα είναι ουσιαστικά ανθόνερο δεντρολίβανου και πολύ μικρή ποσότητα από το αιθέριό του. Διαχωριστή δεν φτιάξαμε ακόμη, αλλά σκεφτήκαμε τον τρόπο που θα πάρουμε το λίγο αιθέριο. Θα ρίξουμε το μείγμα σε δοκιμαστικό σωλήνα με έξοδο στην βάση του και από την κορυφή θα τραβήξουμε με σύριγγα το αιθέριο. Την επόμενη φορά θα έχουμε όλο το set μαζί μας και θα πάρουμε επί τόπου και το αιθέριο. Το μειονέκτημα του Peri_2 είναι η μικρή ποσότητα βοτάνου που χωράει (περίπου 700γρ με ένα κιλό). 

update: εδώ

Πατέντα Αποστακτήρα!

Έτοιμος ο Super Αποστακτήρας! Μοντέλο Peri_2 προς τιμήν του Περικλή-να ναι καλά ο άνθρωπος! Την ιδέα την βρήκαμε στο blog του Περικλή του πατεντιάρη  http://patentiaris.blogspot.com/2009/01/blog-post_22.html.

Ξεθάψαμε  την παλιά χύτρα SEB και με την βοήθεια ενός φίλου υδραυλικού την κάναμε αποστακτήρα.  Επιπλέον προσαρμόσαμε ένα βανάκι που να μπορεί να κλείνει τον ατμό, όταν  χρειαστεί (αν και έχει μια επικινδυνότητα) και κάναμε κάποιες μικροβελτιώσεις.  Δουλεύει σαν υδροαποστακτήρας και σαν υδροατμοαποστακτήρας(με την προσθήκη μιας εσωτερικής σχάρας). Δύο σε ένα δηλαδή. Από αύριο επί το έργον στο χωριό. Εννοείτε ότι κάνει και για τσίπουρο! update εδώ και εδώ